Do kiedy pracodawca w Niemczech musi wypłacić pensję?

Jeżeli pracownik jest zatrudniony legalnie na umowę o pracę, nie ma możliwości żeby nie otrzymał pensji. Mówi o tym dokładnie § 614 niemieckiego kodeksu cywilnego (BGB). Inaczej wygląda sytuacja w przypadku okresu czasu, w którym wypłata trafia do pracownika.

Skoro nie ma odgórnie narzuconej daty przez prawo pracy, obowiązkiem każdego pracodawcy jest jej zawarcie w umowę o pracę. Na jej podstawie pracownik wie, do kiedy pieniądze trafią na jego konto. Oprócz tego, w przypadku niektórych aktów prawnych tj. kodeks cywilny czy ustawa o minimalnym wynagrodzeniu, może liczyć na dodatkową ochronę. 

Kiedy wypłata ma być na koncie pracownika w Niemczech? 

Chociaż nie ma określonych konkretnych okresów czasu, to  § 614 niemieckiego kodeksu cywilnego wskazuje, że po wykonaniu pracy pracownik ma otrzymać pensję. 

W takiej sytuacji pracodawca musi przestrzegać daty określonej w umowie o pracę, która zawsze musi być w niej zawarta lub też trzymać się innych przepisów prawnych, gdy takiej daty nie ma.  

Ogólnie przyjęte normy związane z momentem wypłaty wynagrodzenia, wskazują, że wynagrodzenie powinno trafić do pracownika: 

• pod koniec bieżącego miesiąca, np. w ostatnim dniu roboczym, 
   
• początkiem następnego miesiąca, nie później niż do 15. dnia. 

Nieczęsto zdarza się, że pracodawca opóźnia się z wypłatą. Jeśli jednak już dochodzi do takiej sytuacji, to wtedy mowa jest o opóźnieniu w wypłacie. 

Brak określonej daty w umowie o pracę 

Część osób może posiadać umowy o pracę, które nie zawierają wskazanej daty. W takim przypadku obowiązuje § 614 niemieckiego kodeksu cywilnego (BGB). Pracownik musi otrzymać wypłatę nie później niż do pierwszego dnia następnego miesiąca. 

Wyjątek od powyższej sytuacji dotyczy pracowników zarabiających minimalną krajową. W tym przypadku na podstawie § 2 Ustawy o minimalnym wynagrodzeniu (MiLoG), pensja musi zostać wypłacona najpóźniej w ostatnim dniu roboczym miesiąca. 

Kiedy wypłatę pensji w Niemczech można uznać za opóźnioną? 

Wypłata w Niemczech jest uznawana za opóźnioną w momencie, gdy zarobki za pracę nie trafią na konto pracownika w określonym terminie, wskazanym w umowie o pracę. Warto jednak pamiętać, że kluczową rolę odgrywa tutaj data wykonania przelewu. 

Przyjmijmy, że w umowie o pracę określono wypłatę pensji do 15. dnia następnego miesiąca. Pracodawca zlecił wykonanie przelewu właśnie tego dnia. W tej sytuacji nie ma mowy o opóźnieniu, ponieważ został dopełniony obowiązek wypłacenia pieniędzy. 

Natomiast, gdy przelew nie pojawia się przez 5 do 7 dni, w takiej sytuacji można już mówić o opóźnieniu i pracownik może podjąć dwa działania. 

Co zrobić, jeśli wypłata w Niemczech nie jest na czas? 

Jeśli przelew został zrealizowany przez pracodawcę w dniu po którym następują dni wolne, warto odczekać kilka dni i poczekać aż przelew w ciągu 2 - 3 dni zostanie zaksięgowany. W trakcie dni wolnych od pracy banki nie realizują przelewów, co może prowadzić do opóźnień w otrzymaniu zapłaty za wykonaną pracę. 

Gdy jednak przelew, pomimo że nie następują żadne święta ani dni ustawowo wolne od pracy, nie trafia na konto, w tej sytuacji pracownik ma dwie opcje. 

Opcja nr 1: Wysłanie do pracodawcy wezwania do zapłaty 

Brak pieniędzy na koncie, które powinny zostać wypłacone zgodnie z terminem określonym w umowie o pracę, daje prawo każdej osobie zatrudnionej w Niemczech do wysłania pisemnego wezwania do zapłaty. Pismo takie powinno być sporządzone na papierze i wysłane listem za potwierdzeniem odbioru do pracodawcy. 

Opcja nr 2: Formalne przypomnienie 

Inną możliwością jest wysłanie listem za potwierdzeniem odbioru formalnego przypomnienia o dokonaniu zapłaty w określonym terminie. 

Oba pisma mają moc prawną i mogą stanowić dowód przed sądem. Ponadto, w treści warto także uwzględnić zapis, który mówi, że zgodnie z § 288 ust. 5 niemieckiego kodeksu cywilnego (BGB), pracodawca jest narażony na zapłatę kary pieniężnej wynoszącej 40 euro z tytułu opóźnienia. Ponadto można także uwzględnić informację o tym, że na podstawie  § 288 ust. 4 niemieckiego kodeksu cywilnego (BGB) pracodawca jest zobowiązany do wypłacenia odsetek w wysokości 5% powyżej stopy procentowej obowiązującej w aktualnym roku kalendarzowym. 

Opóźnienia w wypłacie pensji. Czy można odmówić wykonywania pracy? 

Na fali emocji związanych z opóźnieniem w wypłacie wynagrodzenia, warto przyjrzeć się dwóm zapisom prawnym, które określają kiedy nie wolno przestać wykonywać pracy, a w jakiej sytuacji takie działanie jest dozwolone.

Niemiecki kodeks cywilny w § 611a narzuca pracownikowi obowiązek wykonania pracy na podstawie umowy o pracę. Jeśli wynagrodzenie nie jest wypłacane przez okres do trzech miesięcy, to pracownik nie ma prawa zaprzestać wykonywania swoich obowiązków, ponieważ złamałby wtedy prawo i działanie to nie byłoby dla niego niekorzystne. 

Jednak w momencie, gdy przelew z wynagrodzeniem nie dotarł do pracownika przez okres dłuższy niż trzy miesiące, w tym przypadku pod uwagę brany jest  § 273 niemieckiego kodeksu cywilnego. Opóźnienie jest traktowane jako poważna zaległość w wypłacie wynagrodzenia i osoba zatrudniona może zaprzestać wykonywania pracy. Przy tym musi mieć jednak na względzie kilka faktów, które dają podstawę do podjęcia takiej decyzji: 

• pracodawca celowo nie wypłaca wynagrodzenia, 
   
• brak wykonywania obowiązków nie narazi pracodawcy na szkody materialne lub inne, zagrażające istnieniu firmy, 
   
• sytuacja dotycząca opóźnienia nie ulegnie zmianie, 

W przypadku podjęcia tego kroku warto zasięgnąć dodatkowo opinii adwokata lub radcy, aby mieć 100%, że nie dojdzie do złamania prawa. 

Często spotykane zapisy w umowach o pracę dotyczące terminów wypłaty wynagrodzenia

Podpisując umowę o pracę w Niemczech szczególnie należy zwrócić uwagę na jedno z dwóch najczęściej występujących sformułowań dotyczących czasu, w którym pieniądze za pracę trafią do osoby zatrudnionej:

• Do dnia… / Bis zum .. Tag

Oznacza to, że wypłata musi trafić na Twoje konto do wskazanego dnia. 

• Płatność zostanie zrealizowania w dniu… / Am…Tag wird gezahlt

Oznacza to, że przelew dotyczący wynagrodzenia zostanie wykonany w określonym dniu, i w tej sytuacji pieniądze mogą trafić na konto pracownika z lekkim opóźnieniem. 

Czy pracodawca ma prawo przesunąć termin wypłaty wynagrodzenia?

Stałe wynagrodzenie nie może zostać wypłacone w Niemczech z opóźnieniem przez pracodawcę, ponieważ obowiązują w tym przypadku zarówno przepisy kodeksu cywilnego oraz w przypadku minimalnego wynagrodzenia, zapisy ustawy o minimalnym wynagrodzeniu.

Natomiast wyjątkiem jest wynagrodzenie, które jest co miesiąc przeliczane, na przykład z tytułu procentowej premii za wyniki. W takiej sytuacji wypłata może zostać wypłacona najpóźniej do 20 dnia następnego miesiąca, co potwierdza orzeczenie Sądu Pracy w Badenii-Wirtembergii (sygn. 4 Sa 8/17). 

Na dodatek, gdy układy zbiorowe regulują zapisami wypłatę wynagrodzenia opartego o zmienne, takie jak prowizje czy dodatki, również może dojść do przesunięcia terminu wypłaty czy nawet wypłaty zarobków w ratach. 

W obu przedstawionych przypadkach pracodawcę obowiązuje ta sama zasada: informacje te muszą być zawarte w umowie o pracę. 

Adnotacja: Powyższy tekst ma wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej, dlatego z naszej strony, w przypadku wątpliwości lub wyraźnych opóźnień z zapłatą, rekomendujemy kontakt z adwokatem lub radcą prawnym specjalizującym się w niemieckim prawie pracy. 

Zdjęcie: Maryia - stock.adobe.com