Dodatkowa praca w Niemczech. Kiedy pracodawca może zakazać jej wykonywania?

· Autor:
Dodatkowa praca w Niemczech. Kiedy pracodawca może zakazać jej wykonywania?
UdostępnijMessengerWhatsapp
Bądź na bieżąco. Obserwuj nas na:

Wykonywanie dodatkowej pracy poza tą właściwą, wydaje się czymś normalnym. To przekonanie w świetle niemieckiego prawa nie jest do końca prawdziwe, ponieważ pracodawca u którego mamy główne zatrudnienie, może zakazać jej wykonywania u innego pracodawcy. Kiedy ma to miejsce?


Czy pracownikowi zawsze przysługuje prawo do wykonywania dodatkowej pracy?

Eksperci prawa pracy w Niemczech podkreślają, że w większości przypadków pracownicy mają prawo podejmować dodatkową pracę. Prawo nie stawia w takim przypadku barier barier i każde ograniczenia w tej kwestii narzucane przez pracodawców mogą być kwestionowane. 

Według prawa, ogólne zakazy wpisywane do umów o pracę, które zabraniają wszelkiej dodatkowej działalności zarobkowej, są uznawane za nieważne. Uzasadnione jest to tym, że takie klauzule naruszałyby konstytucyjne prawo do wolności zawodowej, zapisane w art. 12 ust. 1 Ustawy Zasadniczej. Mimo to, nie wszystkie formy dodatkowego zatrudnienia są z góry akceptowalne i pracodawcy mogą ustanawiać pewne ograniczenia dotyczące konkretnej, drugorzędnej działalności, jeśli koliduje ona z głównym miejscem pracy lub narusza inne ważne zasady.


W jakich sytuacjach zabronione jest wykonywanie dodatkowej pracy? 

Dodatkowe zatrudnienie nie może mieć miejsca, gdy narusza ono uzasadnione interesy głównego pracodawcy. Dotyczy to również urzędników służby cywilnej, którzy podlegają szczególnym regulacjom zawartym w federalnej ustawie o służbie cywilnej oraz przepisach dotyczących dodatkowego zatrudnienia. Podobne zasady znajdują zastosowanie w sektorze publicznym, gdzie regulacje są określone w odpowiednich układach zbiorowych. Pracodawca ma prawo zabronić pracy w niepełnym wymiarze godzin, jeśli dochodzi do jednej z poniższych sytuacji: 

Zakaz konkurencji 

Pracodawcy mogą zakazać pracownikom podejmowania zatrudnienia u konkurencji lub wykonywania konkurencyjnych czynności na własny rachunek. Jest to zgodne z art. 60 Kodeksu handlowego (HGB). Przykładem takiej sytuacji może być działalność pracownika w tej samej branży, gdzie obsługuje on duże firmy będące klientami głównego pracodawcy. Jeśli jednak działalność ta skierowana jest tylko do klientów indywidualnych, takich jak sąsiedzi czy lokalne piekarnie, zakaz konkurencji przestaje obowiązywać. 

Naruszenie ustawy o czasie pracy

Zgodnie z ustawą o czasie pracy (ArbZG), pracownik nie może przekraczać średnio ośmiu godzin pracy na dobę ani 48 godzin tygodniowo. Osoba zatrudniona na pełen etat, pracująca siedem i pół godziny dziennie, nie powinna podejmować dodatkowej pracy, której poświęci więcej niż dwie godziny dziennie. Pracownik jest także zobowiązany do korzystania z jedenastogodzinnej przerwy między dniówkami. Przykładowo, praca w barach czy dyskotekach późnym wieczorem może uniemożliwić zachowanie tego wymogu, co daje pracodawcy podstawę do nałożenia zakazu wykonywania dodatkowej pracy przez pracownika. 

Jednak istnieją wyjątki od reguł dotyczących czasu pracy. Starsi pracownicy mogą być wyłączeni z przepisów ujętych w ustawie o czasie pracy, co pozwala im na większą elastyczność w kwestii godzin pracy. To samo dotyczy osób prowadzących własną działalność gospodarczą w niepełnym wymiarze godzin. Teoretycznie, tacy pracownicy mogą pracować przez całą noc, jeśli to nie koliduje z ich zdolnościami i zdrowiem.

Obniżenie efektywności pracy 

Zajmowanie się dodatkowymi obowiązkami zawodowymi poza podstawowym miejscem zatrudnienia może mieć istotny wpływ na wydajność i skuteczność pracownika. Jest to szczególnie zauważalne, kiedy dodatkowe zadania są czasochłonne lub wymagające, co przekłada się na zwiększone obciążenie dla pracownika. Taka sytuacja może prowadzić do tego, że pracownik nie jest w stanie efektywnie realizować swoich głównych obowiązków zawodowych.

Często zdarza się, że pracownicy podejmujący się dodatkowych zadań zawodowych stają się mniej dostępni w swoim głównym miejscu pracy. Może to być spowodowane koniecznością pracy w niepełnym wymiarze godzin w innym miejscu lub po prostu przewlekłym zmęczeniem. 

Jeśli dochodzi do obu wspomnianych sytuacji, pracodawca może nałożyć zakaz wykonywania dodatkowej pracy lub ograniczyć godziny jej wykonywania na tyle, aby pracownik mógł realizować swoje obowiązki w obu miejscach, bez wyrządzania szkód dla każdego z pracodawców. 

Konflikt interesów związanych z pierwotnie wykonywaną pracą

Pracodawca w Niemczech ma prawo wezwać do zaprzestania wykonywania dodatkowej pracy w sytuacji, gdy dodatkowe zajęcie wywołuje konflikt interesów. Przykładowo, gdy osoba zatrudniona na stanowisku pielęgniarki, sprzedaje po godzinach pochodne wyrobów tytoniowych np. w formie elektrycznych papierosów, prowadzi ona do sytuacji gdzie poprzez drugą działalność zawodową zaprzecza swojemu pierwotnemu zajęciu i stawia zawód oraz swojego pracodawcę w sytuacji podważenia wiarygodności i obniżenia poziomu zaufania społecznego do pierwotnie wykonywanego zawodu. 


Ujęcie zakazu wykonywania dodatkowej pracy w umowie o pracę 

Regulowanie kwestii dodatkowego zatrudnienia w umowie o pracę jest istotne, zwłaszcza gdy mowa jest o pracownikach zatrudnionych na część etatu. Tym samym kluczowe jest wprowadzenie do umowy tzw. obowiązku raportowania, dotyczącego przekazywania przez pracownika informacji o dodatkowej pracy z klauzulą dającą pracodawcy prawo do wyrażenia zgody na jej podjęcie. 

Niemieckie prawo nie przewiduje jednak przyzwolenia na bezwzględne blokowanie możliwości podjęcia pracy na niepełny etat przez pracownika. Przyczyną takiego stanu rzeczy jest sytuacja, gdy dodatkowa praca nie wpływa negatywnie na wykonywanie obowiązków wynikających z głównej umowy o pracę ani nie koliduje z innymi interesami firmy. 

Obserwuj MyPolacy.de na FacebookuInstagramieThreadsYouTubeTwitterze

Masz temat który może nas zainteresować lub chcesz się podzielić z nami informacjami? Napisz do nas maila na adres redakcja@mypolacy.de. 

Wróć na stronę główną MyPolacy.de

Zdjęcie: Depositphotos.com, autor: nejron
Źródło: impulse.de

Aplikacja MyPolacy.de
UdostępnijMessengerWhatsapp
Bądź na bieżąco. Obserwuj nas na:
Berlin, ostatnio online:
Wybraliśmy dla Ciebie