Gründungszuschuss, czyli dotacja na rozpoczęcie działalności w Niemczech

Dotacja na rozpoczęcie prowadzenia działalności, nazywana w Niemczech jako Gründungszuschuss ma za zadanie ułatwić powrót na rynek pracy tym, którzy mają pomysł na biznes i chcą zacząć działać na własną rękę. Otrzymanie wsparcia nie jest jednak przyznawany automatycznie – trzeba spełnić kilka warunków. 

Kto może otrzymać Gründungszuschuss w Niemczech? 

Do otrzymania dotacji na rozpoczęcie prowadzenia działalności w Niemczech (Gründungszuschuss) uprawnione są osoby, które mają status osoby bezrobotnej – zarejestrowały się w urzędzie pracy – oraz posiadają prawo do pobierania zasiłku dla bezrobotnych. 

❌ Z dotacji nie mogą skorzystać: 

• Osoby pobierające zasiłek Bürgergeld, 
   
• Osoby, które nie spełniły minimalnego okresu pobierania zasiłku przez co najmniej 150 dni, 
   
• Osoby, które jednocześnie chcą prowadzić firmę dodatkowo, obok głównego zatrudnienia, 
   
• Emeryci, 
   
• Osoby posiadające zarejestrowaną firmę wcześniej, przed złożeniem wniosku o Gründungszuschuss do urzędu pracy, 
   
• Osoby, które w ostatnich 24 miesiącach otrzymały Gründungszuschuss.

Dotacja z bezrobocia na rozpoczęcie działalności w Niemczech - warunki 

Sam status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku nie gwarantuje przyznania dotacji. Trzeba spełnić cztery kluczowe warunki, aby móc otrzymać wsparcie. 

Okres wypłaty zasiłku ALG 1 

Aby móc wnioskować o dotację na rozpoczęcie działalności, trzeba mieć prawo do pobierania zasiłku ALG 1 przez minimum 150 dni. W praktyce okres ten może być dłuższy, ponieważ jednym z warunków jest to, aby w dniu oficjalnego rozpoczęcia prowadzenia działalności mieć prawo do pobierania zasiłku jeszcze przez minimum 150 dni. Jeśli będzie to 149 dni, wniosek zostanie odrzucony. 

Brak ofert na niemieckim rynku pracy

Urzędnik sprawdzający wniosek kieruje się zasadą pierwszeństwa podjęcia pracy, czyli tzw. Vermittlungsvorrang. W pierwszej kolejności weryfikuje on, czy osoba składająca wniosek może zostać zatrudniona na etat w innej firmie zgodnie z dostępnymi ofertami o pracę. Jeśli tak, to nie ma mowy o Gründungszuschuss. 

Udokumentowane posiadanie kwalifikacji

Sam pomysł na własną działalność to za mało, aby starać się o Gründungszuschuss. Trzeba posiadać odpowiednie CV, dyplomy, certyfikaty ukończenia kursów czy udokumentowane doświadczenie zawodowe w branży, w której ma działać firma. Chodzi tutaj o potwierdzenie, że znasz się na swojej pracy. Ewentualnie urzędnik może Cię skierować na kurs dla założycieli firm nazywany Existenzgründerseminar. 

Biznesplan działalności

Niemiecki urząd pracy nie przyzna w ciemno dotacji na działalność, która nie będzie rentowna. Dlatego do wniosku konieczne jest przygotowanie gruntowego biznesplanu wraz z planem finansowym, zawierającym prognozy osiąganych przychodów. Pomocne tutaj będzie skorzystanie z pomocy doradcy lub organizacji, które wyrazi na jego temat opinię i określi, czy biznes realnie ma szansę się utrzymać.
 

Warto wiedzieć: Urzędnik będzie w pierwszej kolejności sprawdzał, czy zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami osoby wnioskującej dostępne są na niemieckim rynku oferty pracy. Jeśli tak, to warto w uzasadnieniu wniosku dokładnie napisać, dlaczego rozpoczęcie prowadzenia własnej działalności jest najlepszym sposobem na to, aby wyjść z bezrobocia. 

Proces przyznawania Gründungszuschuss krok po kroku 

Przyznawanie dotacji na rozpoczęcie działalności w Niemczech, gdy wniosek zostanie pozytywnie rozpatrzony, składa się z dwóch faz. 

W pierwszej fazie przyznawany jest grant na rozpoczęcie prowadzenia działalności. Grant ten wypłacany jest przez pierwsze 6 miesięcy w postaci kwoty ostatnio otrzymywanego zasiłku ALG 1, który jest dodatkowo powiększony o 300 euro na pokrycie składek na ubezpieczenie społeczne. Przykładowo, jeśli zasiłek wynosił 1400 euro, to ta kwota plus dodatkowo 300 euro będą wypłacane każdego miesiąca. 

W drugiej fazie, czyli po pierwszych 6 miesiącach kwota zasiłku przestaje być wypłacana, a urząd wypłaca tylko 300 euro miesięcznie na ubezpieczenie przez kolejne 9 miesięcy. Żeby jednak uruchomić fazę drugą, wcześniej trzeba złożyć wniosek – najlepiej jeszcze przed końcem pierwszej fazy. W takim wniosku należy udowodnić, że działalność prowadzona jest w pełnym wymiarze godzin oraz stanowi główne źródło utrzymania. 
 

Warto wiedzieć: Przyznane pieniądze (faza 1 i 2) nie podlegają opodatkowaniu. 

Co trzeba zrobić, żeby starać się o dotację na rozpoczęcie działalności w Niemczech? 

Krok 1: Najpierw trzeba umówić się na konsultację z pracownikiem ds. rekrutacji niemieckiego urzędu pracy. Można to zrobić telefonicznie, dzwonić bezpłatnie na numer 0800 4 555500 od poniedziałku do czwartku w godzinach 8:00 - 18:00 lub w piątek 8:00 - 14:00. Inną możliwością jest umówienie się na rozmowę za pośrednictwem formularza online. 

Na tym etapie konsultant oceni, czy jest w ogóle możliwość ubiegania się o Gründungszuschuss. Jeśli jest zielone światło, przesyła odpowiednie wnioski i formularze do wypełnienia lub podpowiada, skąd można je pobrać. 

Krok 2: Trzeba przygotować samodzielnie biznesplan, plan finansowy, prognozę przychodów i rentowności oraz CV wraz z innymi dokumentami potwierdzającymi posiadane kwalifikacje – dyplomy, certyfikaty, etc. 

Mając zgromadzone dokumenty trzeba udać się do Izby Przemysłowo-Handlowej (IHK), Izby Rzemieślniczej (HWK), doradcy podatkowego czy firmy doradczej. Każdy z nich na podstawie specjalnego formularza BA GZ 04 wydaje opinię na temat biznesplanu. Opinia ta musi być pozytywna, żeby móc złożyć wniosek. 
 

Warto wiedzieć: Uzyskanie opinii od firm doradczych czy doradcy podatkowego może wiązać się z dodatkowymi kosztami. Urząd pracy ich nie zwraca. 

Krok 3: Po zgromadzeniu wszystkich dokumentów, trzeba złożyć właściwy wniosek drogą online. Można to zrobić logując się na własne konto do portalu Arbeitsagentur – link do złożenia wniosku o przyznanie dotacji (faza 1). Na etapie składania wniosku istnieje możliwość zapisania jego wersji roboczej, dzięki czemu nie trzeba od razu wypełniać go w całości. Można także dosłać do niego brakujące dokumenty. 

Krok 4: Jeśli wniosek zostanie pozytywnie rozpatrzony, uruchamiana jest faza 1 dotacji. Urząd przesyła informację elektroniczną na koncie w portalu Arbeitsagentur tzw. Bewilligungsbescheid. 

Krok 5: Przed upływem 6 miesięcy należy ponownie zalogować się do portalu i złożyć wniosek o fazę 2. W tym wniosku konieczne będzie przedstawienie dowodów na to, że firma osiąga dochód pozwalający na utrzymanie się oraz że działalność jest prowadzona na pełen etat. 

Pułapki na które warto uważać przy składaniu wniosku o Gründungszuschuss

Przed złożeniem wniosku warto zapoznać się z kilkoma pułapkami, które czyhają na osoby chcące otrzymać dotację z bezrobocia na rozpoczęcie działalności w Niemczech. 

Zbyt wczesna rejestracja firmy 

Jeśli firma zostanie zarejestrowana przed złożeniem wniosku, urząd uzna, że taka osoba sobie radzi bez dotacji i nie zostanie udzielona żadna pomoc. Najlepiej zachować odpowiednią kolejność działań: 

1. Rozmowa z urzędnikiem i pobranie wniosków. 
    
2. Przygotowanie dokumentów.
    
3. Złożenie wniosku.
    
4. Rejestracja firmy.

Sabotowanie własnego zatrudnienia 

Urząd pracy w pierwszej kolejności będzie starał się znaleźć pracę osobie bezrobotnej. Ta jednak może dojść do wniosku, że poprowadzi rozmowy tak, aby otrzymać odmowę zatrudnienia. W tej sytuacji lepiej wykazać się szczerością udowadniając, że trudno w danej branży jest znaleźć zatrudnienie – na przykład poprzez pisemne przedstawienie odmów od pracodawców. Pomocna będzie też argumentacja, że własna działalność to jedyna szansa na zapewnienie stabilnej pracy. 

Wypowiedzenie umowy z własnej inicjatywy 

Gdy dochodzi do zwolnienia z własnej woli, to urząd nakłada okres blokady na zasiłek ALG 1 wynoszący 12 tygodni. Czas ten skraca minimalny okres, przez jaki zasiłek musi być wypłacany (150 dni). Ponadto urzędy sprawdzają, czy działanie związane z rezygnacją nie jest wyłącznym powodem ku temu, aby otrzymać dotację. 

Dzień rozpoczęcia działalności i magiczne 150 dni 

Przygotowanie biznesplanu i wniosków może zająć tygodnie. Nie jest wykluczone, że okres pobierania ALG 1 skróci się i nie spełni minimum 150 dni. Dlatego decyzja o wzięciu dotacji powinna zostać podjęta jak najszybciej. 

Zbyt duże oszczędności lub odprawa 

We wniosku może pojawić się rubryka, która będzie określać posiadane oszczędności. Jeśli otrzymano wysoką odprawę lub na koncie znajdują się odpowiednie środki do prowadzenia działalności bez wsparcia niemieckiego urzędu pracy, wniosek o Gründungszuschuss zostanie odrzucony. 

Dotacja na rozpoczęcie działalności gospodarczej w Niemczech - podsumowanie

Osoby bezrobotne, które mają utrudniony powrót na niemiecki rynek pracy mogą skorzystać z dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Ta pomoc nie jest przyznawana automatycznie. Wymaga spełnienia określonych kryteriów oraz decyzja o jej przyznaniu jest wydawana na drodze urzędowej. Wsparcie, w przypadku pozytywnie rozpatrzonego wniosku, odpowiada kwocie wypłaconego wcześniej zasiłku ALG 1. Pieniądze te wraz z dodatkowymi 300 euro na ubezpieczenie społeczne, wypłacane są przez pierwsze 6 miesięcy (faza 1). Następnie w fazie 2, przez kolejne 9 miesięcy, pomoc ogranicza się wyłącznie do dodatku na ubezpieczenie. 

Dzięki dotacji osoby, które nie mogą znaleźć zatrudnienia mogą zagwarantować sobie stabilne, stałe źródło dochodu, przez co mogą uniknąć turbulencji na niemieckim rynku pracy. 

Zdjęcie: luzitanija – stock.adobe.com