Praca w Niemczech po osiągnięciu wieku emerytalnego i jej wpływ na emeryturę

Osoby odraczające przejście na emeryturę w Niemczech - dane 

W 2023 roku na emeryturę w Niemczech przeszło około 950 tysięcy osób objętych ubezpieczeniem społecznym, z czego 44 808 zdecydowało się na odroczenie pobierania świadczenia emerytalnego. Ogólne spojrzenie na statystyki pokazuje, że decyzja ta stanowi 4,7% ogółu. Tendencja wskazująca na wzrost liczby osób odkładających decyzję o zakończeniu aktywności zawodowej pomimo osiągnięcia praw do niemieckiej emerytury, utrzymuje się od 2017 roku.

Dane nie ujawniają jednak dokładnego wieku tych osób, jednak można przypuszczać, że wielu z nich kontynuowało pracę po osiągnięciu wieku emerytalnego, odprowadzając jednocześnie składki na ubezpieczenie społeczne. Oznacza to, że osoby te nie były bezpośrednio zależne od świadczeń emerytalnych. 

Z roku na rok w Niemczech obserwowany jest systematyczny wzrost zarówno liczby osób opóźniających przejście na emeryturę, jak i procentowego udziału tej grupy w ogólnej liczbie emerytów. W 2017 roku 23 272 osoby (3,07%) zdecydowały się na taki krok, podczas gdy w 2023 roku liczba ta wzrosła do 44 808 (4,7%). 

Porównując dane z ostatnich lat, można zauważyć, że odsetek osób opóźniających emeryturę stopniowo rośnie: w 2018 roku było to 3,40%, w 2019 roku 4,09%, a w 2022 roku już 4,48%. Zjawisko to może być efektem różnych czynników, takich jak stabilna sytuacja finansowa czy chęć dalszej aktywności zawodowej, która w dłuższej perspektywie czasu przyczynia się do podwyższenia świadczenia emerytalnego w Niemczech. 

Korzyści z odroczenia pobierania emerytury w Niemczech 

Opóźnienie decyzji o przejściu na emeryturę w Niemczech przynosi wyraźne korzyści finansowe. Każdy miesiąc zwłoki skutkuje wzrostem świadczenia o 0,5%, co po roku daje wzrost przyszłej emerytury o 6%. Dodatkowo, regularne opłacanie składek na ubezpieczenie emerytalne w okresie kontynuowanej pracy również podnosi wysokość przyszłych świadczeń.

Oprócz tego, osoba zarabiająca średnią krajową, która zdecyduje się pracować o rok dłużej, uzyska dodatkowy punkt zarobkowy, co przy obecnej jego wartości oznacza wzrost rocznej emerytury o około 472 euro. W dłuższej perspektywie, wraz ze wzrostem wartości emerytur, te korzyści mogą być jeszcze bardziej znaczące.

Odroczenie przejścia na emeryturę wpływa również korzystnie na liczbę zgromadzonych punktów zarobkowych, co bezpośrednio przekłada się na wyższe świadczenia emerytalne. Za każdy miesiąc opóźnienia wypłaty emerytury, jej wartość wzrasta o 0,5%. Przesunięcie decyzji o rok oznacza podwyżkę emerytury o 6%, a wyliczenie jest dokonywane na podstawie współczynnika dostępu wynoszącego 1,06. Dla osoby, która zgromadziła 40 punktów zarobkowych (EP), emerytura będzie wyliczana na podstawie 42,4 punktów zarobkowych EP (1,06 x 40 EP).

Na przykład osoba, która spodziewa się emerytury netto w wysokości 1300 euro, czyli około 1470 euro brutto (przed odliczeniem składek na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne), posiada obecnie 37,4 punktów zarobkowych EP. Jeśli zdecyduje się odroczyć przejście na emeryturę o rok, uzyska 39,6 punktów EP (37,4 EP x 1,06). Z kolei, jeśli wydłuży czas pracy o cztery lata, liczba jej punktów wzrośnie o 24% do poziomu 46,4 EP (37,4 EP x 1,24). Taki wzrost punktów przełoży się na znacząco wyższe świadczenia emerytalne, co może stanowić istotną zachętę do dalszej aktywności zawodowej po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Warto także wspomnieć o planowanej zmianie, jaka ma wejść w życie wraz ze zmianami w niemieckim systemie emerytalnym. Nową możliwość zwiększenia emerytury w Niemczech będzie premia za odroczenie jej pobierania. Zamiast stopniowych miesięcznych dodatków, osoby, które zdecydują się kontynuować zatrudnienie przez co najmniej rok po osiągnięciu wieku emerytalnego, będą mogły otrzymać jednorazową wypłatę. Premia ta ma być zwolniona z podatku i obliczana na podstawie składek emerytalnych i zdrowotnych, które zostałyby odprowadzone w okresie dalszej pracy.

Zgodnie z szacunkami stowarzyszenia VdK, osoba mająca prawo do emerytury w wysokości około 1600 euro brutto miesięcznie będzie mogła otrzymać jednorazową wypłatę w wysokości około 22 000 euro za dodatkowy rok pracy. Premia ma być dostępna od 2028 roku, choć ostateczne decyzje dotyczące zwolnienia jej z podatku nie zostały jeszcze podjęte.

Prawa dla emerytów kontynuujących pracę w Niemczech 

Emeryci pracujący w Niemczech nie podlegają żadnym specjalnym przepisom dotyczącym prawa pracy. Mają takie same prawa jak inni zatrudnieni, co oznacza, że w przypadku choroby lub urlopu przysługuje im ciągłość wypłaty wynagrodzenia. Regulacje podatkowe również pozostają bez zmian, co oznacza, że to pracodawca odprowadza podatek dochodowy. Zmiany dotyczą jedynie ubezpieczeń społecznych. Pracujący emeryci są zwolnieni z opłacania składek na ubezpieczenie od bezrobocia. 

W przypadku ustawowego ubezpieczenia zdrowotnego seniorzy nie mają prawa do zasiłku chorobowego, co obniża ich składkę o 0,6 punktu procentowego. Łącznie, składki na ubezpieczenie społeczne zmniejszają się o 1,9 punktu procentowego. Przy wynagrodzeniu na poziomie 3780 euro miesięcznie, dochód netto wyniesie 2572 euro, zakładając pierwszą lub czwartą klasę podatkową, brak podatku kościelnego, jedno dziecko oraz średnią dodatkową składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

Przejście na emeryturę w Niemczech i opłacalność podjęcia decyzji 

Jak pokazują powyższe przykłady, niemiecki system emerytalny umożliwia zwiększenia świadczenia dla osób kontynuujących pracę, pomimo nabycia praw do tego świadczenia. Co więcej, każdy przepracowany miesiąc po osiągnięciu wieku emerytalnego wiąże się z dodatkową premią, która wynosi 0,5% wysokości świadczenia. To oznacza, że dodatkowy rok pracy prowadzi do zwiększenia emerytury o 6%. Dla porównania, średni roczny wzrost emerytur w ciągu ostatniej dekady wynosił 2,94%, co czyni decyzję o przedłużeniu aktywności zawodowej znacznie bardziej opłacalną. Ostateczna decyzja zależy jednak od indywidualnej sytuacji każdej osoby i przede wszystkim zdrowia - jeśli to dopisuje, warto rozważyć przedłużenie okresu aktywności zawodowej. 

Z drugiej strony mogą pojawić się sytuacje, które wymuszą przejście na wcześniejszą emeryturę w Niemczech. W tym jednak przypadku osoby w wieku 63 lat, które jeszcze nie osiągnęły pełnego wieku emerytalnego, muszą spełnić warunek odprowadzania składek przez co najmniej 35 lat, co daje prawo do emerytury dla osób z długim stażem ubezpieczeniowym. Decyzja o wcześniejszej emeryturze wiąże się jednak z obniżeniem wysokości świadczenia - każde wcześniejsze przejście o rok skutkuje zmniejszeniem emerytury o 3,6%.

Dla przykładu, jeśli ktoś zdecyduje się na emeryturę dwa lata przed osiągnięciem pełnego wieku emerytalnego i ma prawo do świadczenia w wysokości 1000 euro brutto, będzie musiał liczyć się z redukcją o 7,2%. Oznacza to, że emerytura zostanie pomniejszona o 72 euro miesięcznie.

Obserwuj MyPolacy.de na Facebooku, Instagramie, Threads, YouTube i X (dawniej Twitter).

Wróć na stronę główną MyPolacy.de.

Zdjęcie: Image-Source
Źródło: ihre-vorsorge.de