Wynagrodzenie: W tych sytuacjach pracodawca w Niemczech je obcina

Każdy, kto legalnie wykonuje pracę w Niemczech ma prawo do wynagrodzenia. To jest określone w umowie i pracodawca jednostronnie nie może go obniżyć. Jeśli dojdzie do takiej sytuacji, pracownik może się bronić przed sądem. Czasami jednak pewne sytuacje dają pracodawcy możliwość obniżenia zarobków, co z punktu widzenia osoby zatrudnionej może wydawać się bezzasadne. 

Kiedy pracodawca w Niemczech może obniżyć wynagrodzenie? 

Okazuje się, że możliwości pracodawcy są spore, ale nie wynikają one wyłącznie z jego woli. Czyli muszą pojawić się konkretne okoliczności, żeby mógł obniżyć zarobki. Spoglądając na niemieckie przepisy możemy wyróżnić aż 9 takich sytuacji. 

Sytuacja 1: Premia za wyniki 

Osoba zatrudniona oprócz podstawowej pensji dostaje też premię za wyniki. Najczęściej w takiej sytuacji są handlowcy, którzy otrzymują dodatkowe pieniądze w ramach działań sprzedażowych. Jeśli dany cel nie zostanie zrealizowany, to wynagrodzenie jest niższe. 

Sytuacja 2: Ujemne godziny pracy 

Pracownik ma do wykonania pracę w określonym czasie w ciągu dnia. Jeśli przepracował mniej godzin, to pracodawca może obniżyć jego pensję. W przypadku, gdy mowa jest o dużych firmach sytuacja jest nieco inna, bo czas pracy jest rejestrowany. Ma on wtedy obowiązek odpracować pozostałe godziny w innych dniach. Jeśli tego nie zrobi, zarobki mogą zostać zredukowane. 
 

Warto wiedzieć: W sytuacji, gdy czas pracy jest elastyczny i pracodawca nie zapewnił odpowiedniej ilości pracy, prawo do obniżki wynagrodzenia nie występuje - mówi o tym § 615 BGB niemieckiego kodeksu cywilnego. 

Sytuacja 3: Skrócenie czasu pracy 

Problemy gospodarcze mogą wymusić na firmie wprowadzenie skróconego czasu pracy. Obniżka wynagrodzenia jest w tej sytuacji uzasadniona. Dodatkowo, jeśli taka sytuacja trwa przez określony czas, pracownik otrzymuje Kurtzarbeitergeld. Decyzja po stronie firmy nie może być jednostronna. Zapis o skróconym czasie pracy musi znajdować się w układach zbiorowych, regulaminie zakładowym lub umowie o pracę. 

Sytuacja 4: Choroba 

Dłuższa nieobecność pracownika z powodu choroby nakłada na pracodawcę obowiązek wypłacenia wynagrodzenia przez pierwsze sześć tygodni. Jeśli praca nadal nie może być wykonywana, wypłacany jest zasiłek chorobowy. Co prawda nie jest to klasyczny przykład obniżenia samego wynagrodzenia, ale pieniądze z Krankengeld będą mniejsze w porównaniu do regularnej pensji. Można więc uznać, że w pewnym stopniu pracownik utraci część zarobków. 

Sytuacja 5: Umyślne wyrządzenie szkody pracodawcy 

Świadome uszkodzenie sprzętu potrzebnego do wykonywania pracy może skutkować obniżeniem pensji. Jeśli wartość uszkodzeń sięga 300 euro, pracodawca może potrącić tę kwotę z wynagrodzenia na pokrycie szkód. Drobne zaniechania czy niedbalstwo nie jest i nie może być podstawą do obniżenia zarobków w Niemczech.
 

Warto wiedzieć: Potrącenie pieniędzy z wypłaty za wyrządzone szkody podlega tak zwanemu “limitowi zajęcia”. Oznacza to, że pracodawca nie może obniżyć pensja do zera. Przy ustalaniu potrącenia musi wziąć pod uwagę koszty utrzymania, jakie ponosi pracownik, jego stan cywilny, ewentualne inne zobowiązania jakie ma – np. alimenty – oraz jego dochód netto. Dopiero po uwzględnieniu tych czynników może określić kwotę, o jaką zostanie obniżony zarobek. 

Sytuacja 6: Nadpłata zarobków 

Błąd w przelewie może spowodować, że na koncie pracownika wyląduje wyższa pensja od tej, która widnieje na umowie. Firma w następnym miesiącu ma prawo potrącić różnicę z zarobków, przez co dochodzi do obniżenia zarobków, ale finalnie pracownik dostaje tyle samo. Zdarza się to bardzo rzadko, ale sytuacja ta może się pojawić. 

Sytuacja 7: Porozumienie z pracodawcą 

Pisemne zawarcie porozumienie pomiędzy pracownikiem a pracodawcą stanowi podstawę do obniżenia zarobków. Zgoda w tym przypadku musi być wyrażona przez obie strony. Pracodawca nie może narzucić takiego rozwiązania. Jeśli w firmie istnieją układy zbiorowe, to takie rozwiązanie może być niemożliwe do zrealizowania. 

Sytuacja 8: Zmiana warunków umowy 

Pracodawca ma prawo rozwiązać z pracownikiem dotychczasową umowę o pracę z zachowaniem ustawowych okresów wypowiedzenia i zaproponować nową, zawierającą niższą pensję. Jest to dopuszczalne wyłącznie w sytuacjach, gdy zagrożone jest istnienie firmy oraz dokładnie określono w nowej umowie, jakie warunki będą obowiązywać pracownika. 

Sytuacja 9: Przeniesienie na inne stanowisko 

Zmiana stanowiska pracy na mniej odpowiedzialne może wiązać się z niższymi zarobkami. Pracownik w tej sytuacji otrzymuje niższe wynagrodzenie, ale decyzja pracodawcy musi zyskać jego zgodę. Osoba zatrudniona nie musi się godzić na nowe warunki. 

Kiedy nie może dojść do obniżenia zarobków w Niemczech?

Obniżenie zarobków w Niemczech nie jest możliwe, gdy w umowie o pracę określono konkretną kwotę za wykonaną pracę. Ponadto samo niezadowolenie pracodawcy z jakości pracy pracownika również nie daje prawa do redukcji wynagrodzenia. 

Wspomniana wcześniej zmiana warunków pracy może stanowić pewną furtkę dla pracodawcy do obniżenia zarobków, ale jeśli te warunki są zmieniane tylko po to, by obniżyć koszty pracy – a pracodawcę nadal stać na wypłatę dotychczasowej pensji – to takie działanie jest niezgodne z prawem. To samo dotyczy sytuacji, gdy powód zmiany umowy nie jest uzasadniony. W wyjątkowych okolicznościach na taką zmianę pracownik może wyrazić zgodę i w międzyczasie zaskarżyć ją do sądu. 

Elastyczny czas pracy wymaga od pracodawcy takiego zaplanowania prac, żeby pracownik przez określony czas wykonywał swoją pracę. Jeśli wywiąże się z zadań wcześniej i nie ma innych do zrealizowania, to pracodawca również nie może obniżyć zarobków. 

Długotrwała choroba, czyli taka, która trwa ponad 6 tygodni, również nie jest podstawą do obniżenia zarobków. Jak wspomnieliśmy, najpierw pracodawca wypłaca wynagrodzenie, a dopiero po okresie 6 tygodni ciężar finansowania pracownika bierze na siebie kasa chorych.  

Jak pracownik w Niemczech jest chroniony przed redukcją pensji? 

Pracodawca musi najpierw dopełnić szereg działań formalnych, że móc doprowadzić do obniżki wynagrodzenia. Nie ma tu mowy o działaniu na tak zwaną “gębę”. Przede wszystkim, gdy pracownik nie przestrzega czasu pracy, muszą zostać wydane trzy ostrzeżenia na piśmie. 

Ponadto, jeśli pracodawca nie dostarczył żadnych dokumentów, które sygnalizują obniżenie pensji, bez względu na sytuację, to również takie zachowanie chroni pracownika przed obniżeniem wynagrodzenia. 

Inne sytuacje, które dodatkowo chronią pracownika: 

• Przejściowe problemy w firmie lub słabsze wyniki ze względu na sezonowość biznesu nie są podstawą do obniżenia zarobków.
   
• Powód obniżki zarobków jest zbyt ogólny i nieadekwatny do realnej sytuacji ekonomicznej pracodawcy. 
   
• Decyzja o redukcji pensji jest jednostronna. Pracownik może ją spokojnie zakwestionować. 
   
• Krótkotrwała choroba nie stanowi podstawy do tego, żeby pracownik otrzymał niższą pensję. 

Na koniec warto wspomnieć, że nagłe wydarzenie w życiu osobistym tj. narodziny dziecka, ślub bliskiego członka rodziny czy pogrzeb dają pracownikowi prawo do wzięcia urlopu okolicznościowego. Może on trwać od 1 do 3 dni. Pracodawca nie może w ramach tego wolnego potrącić niczego z wynagrodzenia. 

Dziękujemy, za przeczytanie tego tekstu. Jeśli doceniasz publikowane przez nas treści, dodaj nas do preferowanych źródeł w Google.

Zdjęcie: Ole – stock.adobe.com