Bez składek i emerytury. Tysiące osób w Niemczech zostanie z niczym

Sprawę ujawnił najnowszy raport Federalnego Trybunału Obrachunkowego. Wynika z niego, że niemiecki ubezpieczyciel kompletnie nie radzi sobie z rejestracją osób prowadzących działalność gospodarczą. Urzędnicy często dowiadują się o istnieniu takich firm przez przypadek.

Kto może mieć problem z emeryturą?

W Niemczech prawo nakazuje części samozatrudnionych obowiązkowe opłacanie składek na ubezpieczenie emerytalne. Zaliczają się do nich: 

• rzemieślnicy oraz osoby wykonujące tak zwane “prace chałupnicze” (wytwarzające towary we własnym domu na zlecenie firm),
   
• nauczyciele, wychowawcy, osoby udzielające korepetycji, a także położne i personel pielęgniarski,
   
• artyści oraz publicyści,
   
• osoby samozatrudnione, które pracują tylko dla jednego klienta.
   
• piloci morscy, rybacy i kapitanowie statków przybrzeżnych.

Kontrola wykazała, że w co trzecim badanym przypadku przedsiębiorcy nie zarejestrowali się w terminie lub nie zrobili tego nigdy.

Osoby, które nie opłacają składek na ubezpieczenie emerytalne, tracą podwójnie. Po pierwsze, okres ten nie zostanie wliczony do emerytury, co w przyszłości może całkowicie zablokować im prawo do przejścia na emeryturę. Po drugie, nawet jeśli uzbierają wymagane lata, wysokość ich świadczenia będzie drastycznie niska – często bliska zeru.

Zobacz także: Co oprócz lat pracy wlicza się do emerytury w Niemczech?

Dlaczego problem dotyka wszystkie osoby pracujące w Niemczech? 

Brak opłacania składek przez samozatrudnionych uderza zarówno w nich samych pracujących, jak i w niemieckich podatników. Z powodu braku rejestracji fundusz emerytalny traci średnio 5000 euro rocznie na jedną osobę.

Konsekwencje na starość poniosą jednak wszyscy. Osoby bez wypracowanej emerytury będą skazane na państwowe zasiłki socjalne. Oznacza to, że ich utrzymanie spadnie bezpośrednio na każdego, kto płaci podatki w Niemczech.

Urzędnicy wiedzieli o sytuacji od 20 lat

DRV broni się, tłumacząc, że przepisy są skomplikowane. Wielu przedsiębiorców zwyczajnie nie zna terminów lub nie wie, że ich zawód podlega pod obowiązkowy system ubezpieczeń emerytalnych. Ponadto DRV twierdzi też, że jest uzależniony od dobrej woli samych zainteresowanych, bo nie ma automatycznego przepływu danych między urzędami.

W planach politycznych rządu (koalicji CDU/CSU i SPD) jest wprowadzenie automatycznego raportowania przez urzędy skarbowe. Federalny Trybunał Obrachunkowy odpowiada jednak krótko: DRV nie może czekać na zmiany w prawie. Musi zacząć działać już teraz i ściślej współpracować z instytucjami rejestrującymi firmy. W odpowiedzi na krytykę, niemiecki ubezpieczyciel zapowiedział uszczelnienie systemu. 

Czy osoby samozatrudnione mogą zgłosić się do DRV bez konsekwencji? 

Osoby samozatrudnione, które mimo obowiązku nie zarejestrowały się w DRV, mogą naprawić ten błąd poprzez tzw. czynny żal i samodzielne zgłoszenie się do urzędu. 

Dobrowolne dopełnienie formalności stawia przedsiębiorcę w znacznie lepszej pozycji negocjacyjnej, niż ma to miejsce w przypadku wykrycia nieprawidłowości podczas kontroli.

Trzeba się jednak liczyć z poważnymi konsekwencjami finansowymi. Niemieckie Ubezpieczenie Emerytalne standardowo żąda spłaty zaległych składek do 4 lat wstecz oraz nalicza również karne odsetki za zwłokę w wysokości 1% za każdy miesiąc opóźnienia. Istnieje jednak możliwość złagodzenia tych skutków. 

Po samodzielnym zgłoszeniu można wnioskować o wyliczenie zaległości na podstawie realnych dochodów z ubiegłych lat (co często zmniejsza dług) oraz ubiegać się o rozłożenie należności na dogodne raty.

Dziękujemy, za przeczytanie tego tekstu. Jeśli doceniasz publikowane przez nas treści, dodaj nas do preferowanych źródeł w Google.

Zdjęcie: Phakphum Pajjangkata – stock.adobe.com